Có một con số đang bị bỏ qua trong cơn sốt stablecoin: 7.59 tỷ đô la mỗi tháng – khối lượng giao dịch qua các thẻ thanh toán crypto. Nhưng ẩn sau đó là một câu chuyện về sự sụp đổ của một kẻ từng thống trị, và một câu hỏi lớn về độ tin cậy của dữ liệu.
Tôi đã từng kiểm tra hợp đồng thông minh của một dự án ICO năm 2017 và phát hiện lỗ hổng khôi phục khóa – cảm giác đó giống như tôi đang nhìn thấy một lỗ hổng trong câu chuyện này. Bề ngoài, mọi thứ đều tươi sáng: tăng trưởng 2.5 lần so với cùng kỳ năm ngoái, 900 triệu giao dịch mỗi tháng, trung bình 86 đô la mỗi lần chi tiêu. Nhưng nếu đào sâu vào cấu trúc, bạn sẽ thấy một bức tranh hoàn toàn khác.
Context: Tại sao lại là bây giờ? Thị trường đang tăng, mọi người đổ xô vào stablecoin như một nơi trú ẩn an toàn. Nhưng thẻ thanh toán crypto – nơi stablecoin thực sự được sử dụng để mua cà phê và đóng hóa đơn – lại là một mảnh ghép ít được chú ý. Năm 2024 đầu, thị trường này chỉ dưới 1 tỷ đô la mỗi tháng. Đến nay, nó đã đạt 7.59 tỷ đô la. Nhưng con số đó có thực sự phản ánh sự áp dụng thực tế? Hay chỉ là một ảo ảnh?
Năm 2020, tôi mất 1.5 ETH vì bỏ qua thông số thời gian khóa trong Yearn – bài học về chi tiết kỹ thuật vẫn còn nguyên giá trị. Và bây giờ, tôi nhìn vào báo cáo từ a16z và thấy một chi tiết kỹ thuật quan trọng: người chơi lớn nhất – RedotPay – không thực sự xác nhận giao dịch trên chuỗi một cách chắc chắn. Điều đó có nghĩa là một phần đáng kể của 7.59 tỷ đô la có thể chỉ là sổ cái nội bộ, không phải giao dịch on-chain thực sự.
Core: Cấu trúc thị trường và sự thay đổi quyền lực Hãy nhìn vào sự phân bổ stablecoin. Một năm trước, EURe – đồng euro stablecoin từ Monerium – chiếm 88% khối lượng thẻ thanh toán. Hôm nay, con số đó là 2%. Sụp đổ. Trong khi đó, USDC tăng từ 48% lên 58%, và USDT từ 7% lên 26%. USDC và USDT cùng nhau kiểm soát 84% thị trường. Điều này cho thấy một sự thật đơn giản: trong thế giới thanh toán, sự ổn định và chấp nhận của người dùng quan trọng hơn bất kỳ câu chuyện quy định nào. EURe có MiCA, nhưng không ai muốn dùng nó.
Nhưng câu chuyện không chỉ là về stablecoin. Các chain thanh toán cũng đang thay đổi. Gnosis, từng là chain chính cho EURe, giờ chỉ chiếm 2% khối lượng giao dịch thẻ. Optimism dẫn đầu với 29%, Solana và Base mỗi bên khoảng 19%. Điều này có nghĩa là OP Stack (Optimism + Base) chiếm gần một nửa thị trường. Solana, với tốc độ và phí thấp, đã chứng minh vị thế của mình như một chain thanh toán. Nhưng sự phân mảnh này cũng đặt ra câu hỏi: liệu có một chain nào thực sự thống trị? Hay thanh toán crypto sẽ luôn là một câu chuyện đa chain?
Contrarian: Góc nhìn chưa được đưa tin Đây là điều tôi thấy thú vị nhất: RedotPay, nhà phát hành thẻ lớn nhất, không xác nhận giao dịch trên chuỗi một cách chắc chắn. Họ tự báo cáo dữ liệu. Điều đó có nghĩa là 7.59 tỷ đô la có thể bị thổi phồng lên 15-25%. Nếu loại bỏ RedotPay, bức tranh thị trường thực sự sẽ nhỏ hơn nhiều. Và nếu nhìn vào điều này, sự thống trị của OP Stack có thể không còn áp đảo như vậy – Solana và Base có thể gần ngang bằng nhau.
Khi tôi mint CryptoPunk #9999 và bán sau 2 giờ, tôi nghĩ mình là thiên tài – cho đến khi phát hiện ra lịch sử sở hữu bị khóa. Tốc độ không thay thế được sự hiểu biết. Và trong thị trường thẻ thanh toán crypto, tốc độ tăng trưởng đang che giấu một vấn đề cơ bản: sự minh bạch. Nếu RedotPay không minh bạch, thì toàn bộ ngành có thể đang đối mặt với rủi ro tương tự.
Takeaway: Câu hỏi cho tương lai Liệu thẻ thanh toán crypto có thực sự là cánh cửa để stablecoin đi vào cuộc sống hàng ngày? Hay đó chỉ là một lớp sơn mới cho các thẻ trả trước truyền thống? Câu chuyện của EURe cho thấy: ngay cả khi có quy định, nếu không có nhu cầu thực sự, mọi thứ có thể sụp đổ trong vài tháng. Và nếu bạn đang nghĩ đến việc đầu tư vào một dự án stablecoin không phải USD, hãy nhìn vào EURe – và tự hỏi: liệu có ai thực sự muốn sử dụng nó?
