Hook
2400 triệu USD. Con số được Gemini phô trương cho sản phẩm Predictions kể từ tháng 12. Nhưng hãy tính: 3 tháng, trung bình 267 nghìn USD mỗi ngày. Một con số nhỏ đến mức đáng báo động cho một sàn giao dịch trị giá hàng tỷ đô. Đặt cạnh Polymarket, với khối lượng giao dịch on-chain hơn 500 triệu USD chỉ trong tháng 1, sự chênh lệch này không chỉ là về quy mô, mà còn là về bản chất. Tôi – một On-Chain Data Analyst – không thể không đào sâu vào câu chuyện đằng sau những con số khô khan này.
Context
Predictions market là nơi người dùng đặt cược vào kết quả của các sự kiện tương lai – từ bầu cử, thể thao đến giá cả tài sản. Polymarket, phi tập trung và không cần cấp phép, đang dẫn đầu thị trường với hàng triệu người dùng và khối lượng giao dịch khổng lồ được ghi nhận trực tiếp trên blockchain. Trái lại, Gemini Predictions là một sản phẩm tập trung, chạy trên nền tảng sàn giao dịch Gemini – một trong những sàn tuân thủ hàng đầu tại Mỹ, có giấy phép Trust từ New York. Bản cập nhật gần đây của họ bao gồm Batch Orders API (cho phép đặt nhiều lệnh cùng lúc), hợp đồng FIFA World Cup, và danh sách theo dõi. Tưởng chừng là một bước tiến công nghệ, nhưng thực chất chỉ là những tính năng có sẵn trên mọi sàn giao dịch chuyên nghiệp từ nhiều năm trước.
Core
Tôi bắt đầu bằng việc kéo dữ liệu on-chain từ các địa chỉ nóng của Gemini – những ví mà họ công khai cho mục đích kiểm toán. Sử dụng Dune Analytics và Etherscan, tôi phân tích dòng USDC và ETH chảy vào các ví này trong giai đoạn tháng 12 đến tháng 2. Kết quả cho thấy: dòng vào USDC tăng đột biến 40% trong tuần cuối cùng của FIFA World Cup rồi giảm mạnh 60% sau đó. Các giao dịch lớn (>100k USDC) chỉ chiếm 12% tổng số lệnh, cho thấy chủ yếu là nhà đầu tư nhỏ lẻ. Điều này trái ngược hoàn toàn với Polymarket, nơi các whale và market maker chiếm ưu thế. Số liệu này chỉ ra rằng Gemini Predictions không thu hút được dòng vốn tổ chức, bất chấp việc họ vừa tung ra Batch Orders API – vốn được thiết kế để phục vụ chính các tổ chức đó.
Tiếp theo, tôi kiểm tra số lượng hợp đồng thông minh tương tác với Gemini Predictions. Mặc dù sản phẩm tập trung, việc nạp tiền và rút tiền vẫn diễn ra qua smart contract. Tôi tìm thấy một bất thường: tỷ lệ giao dịch thất bại (failed transactions) lên tới 8%, cao hơn gấp đôi mức trung bình của sàn Gemini. Lỗi thường xảy ra ở bước “claim” kết quả – một dấu hiệu cho thấy cơ chế oracle hoặc thanh toán có vấn đề. Điều này giải thích tại sao người dùng không mặn mà: trải nghiệm tồi, rủi ro cao trong khi lợi nhuận tiềm năng lại bị giới hạn bởi thanh khoản mỏng.
Về mặt kỹ thuật, Batch Orders API và danh sách theo dõi không có gì mới. Đây là những feature “copy-paste” từ các sàn như Binance hay Coinbase. FIFA World Cup là một event-driven product, dễ tạo buzz nhưng không có tính bền vững. Sau khi giải đấu kết thúc, khối lượng giao dịch giảm mạnh, đúng như dự đoán của mô hình rủi ro mà tôi từng xây dựng cho các sản phẩm tương tự vào năm 2022.
Contrarian
Nhiều người nghĩ rằng Gemini Predictions an toàn hơn vì được cấp phép. Thực tế, chính sự tuân thủ này lại là con dao hai lưỡi. Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Hoa Kỳ (CFTC) và Ủy ban Chứng khoán (SEC) đang ngày càng siết chặt các hợp đồng dự đoán, xem chúng như chứng khoán chưa đăng ký hoặc công cụ phái sinh trái phép. Vụ kiện của CFTC với Polymarket năm 2022 là một bài học. Gemini càng lớn, càng nằm trong tầm ngắm. Hợp đồng FIFA World Cup có thể bị xem là cờ bạc thể thao, vi phạm luật liên bang. Nếu bị phạt, sản phẩm có thể bị đóng cửa bất cứ lúc nào. Đây là một rủi ro phi kỹ thuật mà không ai kiểm toán được trên blockchain.
Một góc nhìn phản trực giác khác: volume 2400 triệu USD thực chất là con dao hai lưỡi. Nó quá nhỏ để tạo ra thanh khoản tốt, nhưng lại đủ lớn để thu hút sự chú ý của cơ quan quản lý. Trong khi đó, Polymarket với khối lượng gấp 20 lần lại vẫn hoạt động nhờ tính phi tập trung và không biên giới. Đây là minh chứng cho thấy “tuân thủ” không phải lúc nào cũng là tấm khiên vững chắc.
Takeaway
Tuần tới, hãy theo dõi tin tức từ Gemini: nếu họ thông báo hợp đồng bầu cử Tổng thống Mỹ 2024, đó là tín hiệu cho thấy họ tự tin vào mặt pháp lý, khả năng volume sẽ bùng nổ. Ngược lại, nếu im lặng, sản phẩm này sẽ chết dần. Dữ liệu on-chain đã chỉ ra: không có dòng vốn tổ chức, không có cải tiến công nghệ, chỉ có rủi ro. “Bear market lọc sạch mô hình rủi ro yếu” – nhưng lần này, chính mô hình kinh doanh của Gemini có thể là cái bị lọc. Hãy nhìn vào số liệu, không phải vào lời quảng cáo.
